Wat zijn de stappen van een haaranalyse en waarom duurt het resultaat ongeveer 1 maand?

Om beter te begrijpen waarom de verwerkingstijd van een haaranalyse gemiddeld 1 maand bedraagt na de afnamedatum, leggen we hieronder stap voor stap uit hoe het proces verloopt.

Wat is een haaranalyse?

Met een haaranalyse kan over een langere periode nagegaan worden of er gebruik was van drugs of alcohol. Drugs, medicatie en alcohol komen via de bloedbaan in de haarwortel terecht.

Tijdens de vorming van nieuw haar worden zo kleine hoeveelheden van de drug en/of afbraakproducten (metabolieten) in het haar ingebouwd.

Stap 1: De afname van het haar

De staalafname gebeurt door een MLT’er (medisch laboratoriumtechnoloog) of een opgeleide paramedische professional op één van onze locaties in Roeselare, Wezembeek-Oppem, Edegem of Halen.

Voor meer over afspraakmogelijkheden en openingsuren, gelieve ons te mailen via info@testmijnbloed.be

Hoeveel haar is nodig?

Afhankelijk van het aantal stoffen dat onderzocht moet worden, wordt één of meerdere haarlokken van potlooddikte afgenomen ter hoogte van de hoofdkruin.

Het haar wordt zo dicht mogelijk tegen de hoofdhuid afgeknipt ter hoogte van de hoofdkruin. Ter hoogte van de hoofdhuid bevindt zich het meest recent gegroeide haar.

Wat als iemand geen hoofdhaar heeft?

Lichaamshaar groeit trager en minder gelijkmatig dan hoofdhaar, waardoor het moeilijker wordt om een betrouwbaar tijdsvenster te bepalen. Daarom bieden wij voorlopig geen analyses aan op lichaamsbeharing.

Waarom mag je het haar zelf niet knippen?

Voor een betrouwbare analyse moeten de oorsprong en richting van het haar correct geregistreerd worden. Daarom mag het haar niet vooraf zelf afgeknipt worden. De afname gebeurt volgens een vaste procedure zodat de identiteit van de patiënt gecontroleerd kan worden en de integriteit van het staal gegarandeerd blijft. Enkel op deze manier is een correcte staalafname en interpretatie, geldig voor gebruik bij een gerechtelijke procedure, mogelijk.

Stap 2: Het laboratoriumproces

Na de afname gaat het staal naar een gespecialiseerd klinisch laboratorium. Daar start het meest tijdrovende deel van de analyse.

Hoe wordt het haarstaal beoordeeld?

Op basis van een gemiddelde haargroeisnelheid van 1 cm per maand geeft een haarlok van 3 cm een indicatie van ongeveer 3 maanden gebruik of onthouding, een haarlok van 4 cm ongeveer 4 maanden, een haarlok van 5 cm ongeveer 5 maanden etc. Een analyse tot maximaal 6 cm haarlengte is mogelijk. Vanaf 7 cm bestaat de kans dat de gemeten stoffen steeds minder betrouwbaar worden door afbraak of uitloging waardoor drugsresten moeilijker detecteerbaar en kwantificeerbaar zijn.

Bij een positief resultaat wordt vastgesteld dat er gebruik is geweest binnen de onderzochte periode, maar niet op welk exact moment. Het volledige haarsegment wordt dus onderzocht. Op de dag van de afname kan gekozen worden voor 1, 2, 3, 4, 5 of 6 cm.

Bij een negatief resultaat werden binnen de onderzochte periode geen sporen teruggevonden.

Waarom bieden wij geen segmentanalyse aan?

Een segmentanalyse probeert het haar maand per maand te analyseren door elke cm haar apart te analyseren. In werkelijkheid groeit haar echter niet bij iedereen exact 1 cm per maand. De gemiddelde haargroeisnelheid varieert tussen ongeveer 0,7 en 1,4 cm per maand.

Wanneer iemands haar bijvoorbeeld 1,2 cm per maand groeit, klopt die theoretische maandelijkse indeling al niet meer volledig. Daardoor kan nooit met absolute zekerheid bepaald worden dat een specifiek haarsegment exact overeenkomt met een bepaalde kalendermaand.

Daarnaast wordt segmentanalyse voornamelijk gebruikt binnen forensisch onderzoek. Het labo raadt deze analyse bovendien af wegens:

  • de beperkte betrouwbaarheid van exacte tijdsbepalingen,
  • de grote hoeveelheid haar die hiervoor nodig is,
  • en de aanzienlijk hogere kostprijs. De patiënt betaalt de prijs per te analyseren drug per segment.

Het haar wordt grondig gewassen

Voordat het labo onderzoekt wat zich in het haar bevindt, moet alles wat op het haar zit verwijderd worden.

Daarom wordt het haar meerdere keren zorgvuldig gereinigd om externe contaminatie zoals zweet, rook, stofdeeltjes en haarproducten te verwijderen.

Apparatuur en kwaliteitscontrole

Het laboratorium gebruikt zeer gevoelige apparatuur die minuscule hoeveelheden stoffen kan detecteren. Elke analyse wordt gecontroleerd en geëvalueerd door klinisch biologen.

Daarbij gebeuren, naast de analyse zelf :

  • kwaliteitscontroles,
  • dubbele verificaties,
  • confirmatie en autorisatie
  • en interpretatie volgens internationale richtlijnen van de Society of Hair Testing (SoHT).

Dit proces neemt tijd in beslag, maar zorgt ervoor dat het eindrapport correct en professioneel onderbouwd is.

Cut-off waarden en beslissingslimieten

Concentraties boven de cut-off waarden (beslissingslimieten) worden beschouwd als bewijs van aanwezigheid van de overeenkomstige drug.

De gebruikte cut-off waarden zijn gebaseerd op de internationale richtlijn: Consensus on Drugs of Abuse (DOA) Testing in Hair 2021 van de Society of Hair Testing (SoHT).

Stap 3: De rapportering

Op de dag van de afname wordt enkel gekeken naar het uiterlijk en de toestand van het haar. Er worden geen bijkomende persoonlijke gegevens verzameld over het gedrag of verleden van de patiënt of cliënt.

Het laboratorium bepaalt uitsluitend de concentratie van de gevraagde stoffen in het haar en rapporteert op basis van de vastgestelde drempelwaarden.

Een negatief resultaat betekent dat er geen sporen van de te testen drug of zijn metabolieten werden teruggevonden binnen de onderzochte periode.

Een positief resultaat betekent dat er wel sporen van de drug of zijn metabolieten werden teruggevonden binnen de onderzochte periode, maar geeft geen exacte datum van gebruik binnen de geanalyseerde periode van 1 tot 6 maanden.

Hoe maak ik een afspraak?

Afspraken voor haaranalyses kunnen worden gemaakt uitsluitend per e-mail via info@testmijnbloed.be